Od 10 sierpnia obowiązuje zaktualizowana Tymczasowa instrukcja ostrzegania i alarmowania ludności cywilnej o zagrożeniu uderzeniami z powietrza. W przypadku otrzymania komunikatu GROM lub FALA alarmowanie mieszkańców na poziomie województwa i powiatu ma rozpocząć się natychmiast.
W Rządowym Centrum Bezpieczeństwa dowiedzieliśmy się, że zmiana objęła część dokumentu zatytułowaną „Zagrożenie natychmiastowe lub z wyprzedzeniem 5-7 minut GROM/FALA”. Wprost wskazano w niej, że dyżurni wojewódzkich oraz powiatowych i miejskich centrów zarządzania kryzysowego mają niezwłocznie uruchomić procedurę alarmowania ludności.
Z punktów dotyczących rozpoczęcia alarmowania usunięto zapisy odnoszące się do kompetencji wojewody i starosty. Były one błędnie interpretowane jako konieczność uzyskania formalnej zgody przełożonego bezpośrednio przed uruchomieniem syren. Korekta ma wyeliminować ryzyko opóźnienia reakcji w sytuacji, w której na ostrzeżenie mieszkańców pozostaje kilka minut.
Tymczasowa instrukcja została opracowana przez Rządowe Centrum Bezpieczeństwa we współpracy z Komendą Główną Państwowej Straży Pożarnej. Dokument jest związany z procedurą operacyjną SPO-13, zawartą w Krajowym Planie Zarządzania Kryzysowego, i uzupełnia wojskową część systemu ostrzegania o zagrożeniu uderzeniami z powietrza.
Komunikat GROM oznacza zagrożenie natychmiastowe. FALA dotyczy zagrożenia rozpoznanego z wyprzedzeniem około 5-7 minut. Informacja przekazywana przez wojskowe Centrum Operacji Powietrznych trafia do służby dyżurnej RCB, a następnie do właściwych wojewódzkich centrów zarządzania kryzysowego, stanowisk kierowania PSP oraz innych instytucji.
Po odebraniu komunikatu GROM lub FALA wojewódzkie centrum zarządzania kryzysowego ma natychmiast rozpocząć alarmowanie mieszkańców zagrożonego obszaru. Oprócz syren mogą zostać wykorzystane Regionalny System Ostrzegania, lokalne stacje radiowe i telewizyjne oraz stacjonarne i mobilne urządzenia nagłaśniające.
Informacja przekazywana jest również do powiatowych i miejskich centrów zarządzania kryzysowego. Ich dyżurni mają bez zwłoki uruchomić procedurę alarmowania na swoim terenie, korzystając z dostępnych syren i pozostałych kanałów komunikacji.
W proces włączone są stanowiska kierowania Państwowej Straży Pożarnej. Informacja jest przekazywana z poziomu komendy wojewódzkiej do właściwych komend powiatowych i miejskich, które mogą uruchamiać syreny znajdujące się w dyspozycji PSP.
Rządowe Centrum Bezpieczeństwa ustala obszar i rodzaj zagrożenia, powiadamia służby oraz wysyła Alert RCB. Komunikat trafia również do Polskiego Radia, Telewizji Polskiej i Polskiej Agencji Prasowej. Po ogłoszeniu alarmu centra powiatowe i miejskie przekazują informację zwrotną o uruchomieniu syren.
Instrukcja określa także procedurę odwołania alarmu. Po otrzymaniu komunikatu o ustaniu zagrożenia uruchamiany jest sygnał odwoławczy, a RCB przekazuje informację mieszkańcom obszaru objętego wcześniejszym ostrzeżeniem.
Zgodnie z obowiązującym rozporządzeniem MSWiA modulowany dźwięk syreny trwający trzy minuty oznacza ogłoszenie alarmu. Dźwięk ciągły, również trwający trzy minuty, oznacza jego odwołanie.
